oenkg oa i"x yexita 're .mixe`ae miyecg)
.`adle o`kn el` zeiekf dfl df epwi evxi m` ,mdl xeqn
.('ipiqn dynl dkldk – od zereaw zekld' :azky
opz `l in ,`id `le ,df lr df jxc odl oi` dpin xeaq ,dpzna inipte xkna oevig'
dpzn aidic o`n `nl` ,olek z` ozep dpzn ozepa la` xkena mixen` mixac dna
lke' epxn` ixd ,cere ?dpynd eprci `l ike ,dxe`kl oaen `l' – '…inp `kd ,aidi dti oira
ycgzp dne ,m"ayxitk dti oir oiprl xknn dticr dpznc meyn epiide ,'dpzna oevig oky
?eykr
z` xkend epiid ,`yixd lr aqen '…mixen` mixac dna' i`dc epxaq dligznc heyt d`xpe
la`' exn` df lre ,ekaeyl jlil xkny dcya jxc el gwil opaxl xkend jixvc (ziad e`) dcyd
on jxcd `ived `le xkny dcyd lk epiid ,(epiptl dpyna `ed jk) ' d l e k z` ozep dpzn ozepa
,'dlek z` ozep' oeyl df lr ltep `l ,envrl dcy xiiye 'eke xead xknc `tiqc oecpa la` ,llkd
dkfi iziz `kidne ezpzna jxc xikfd `l seq seq ixdy ,jetdd oecipl df oia yi lecb welig mbe
welig i`d hwpcnc ,'`id `le' exn` ok lre .`tiql dnec ocic oecipe .llk xkfp `ly dna dpewd
el gwil jixv oi` ozepc dfa minkg micene ,jk lr mb 'mixen` mixac dna'd aqen ,`tiqd ixg`
mixac mb da lleky dcy xken lr od aqene ,o`k ehwpy enk 'olek z` ozep' qexbl xzei oekp zn`a f"itre) .jxc
`ly jxcd mb xkny zbe xea xkne envrl dcyd xiiya oicd `ed `linne ,m"ayxitk oxikfd `le dcyd llka epi`y
my dpyna y"`xd qxb a"eike .'mlek z` ozep' – (`lx ;clw) eizeaeyzae ,dpyna oldl s"ixa `qxbd oke .xikfd
.(y"r .'dlek' `qxbd (fhw b"g) `"ayxd z"eya mle`e .oldl d"nxd zqxb oke .(c,`n) z"eyae
dywc meyn epiide ,m"ayxitke) ,`ed `aiwr 'xl elit`c dil `hiytc dn mb xiaqdl yi ef jxcae
xken oia n"wtp yi `aiwr 'x ixac xg` '`"ca' i`d hwpcnc ,(`zkldc `ail` `ly exacy xnel
.(k"rxn) .'l"we .ozepl
oeik ,dxikn zrya dyelz zlcd dzid elit` ,d`xp – 'zlcd z` xkn – ziad z` xkend'
('mixe`ae miyecg') .ziad llka `id ixd – dreaw zeidl dkixvy
dreawd dpezgzd migix oa`- ' l i a e x h v i ` ' – 'zlwd z` `l la` liaexhvi`d z` xkn'
(jexrd) .leaiw zia mewn ,migixd zn` :mixne` yie .rwxwa
epaxe .(m"anx) .gnwd zlawl ,migixl aiaq zgpen .(jexrd) dpezgzd miigix qiqa – ' z l w '
.zaaeqd ,dpeilrd migix oa` :azk meyxb
eq sc
mipeive hyta zexrd
leahie' :aizkc xfril` 'xc `nrh i`n :xfrl` 'x xn`c ,`nrh xfrl` 'x xn`ck mzd'
epnn dcexd yac s` ,z`hg aiig zaya epnn ylezd xri dn – 'yacd zxria dze`
zxaegnd zxeeka `wec xaecn oi` ,df mrh itly ,(m"ayxa rnyn oke) ,'qezd eazk – 'z`hg aiig zaya
irahd enewna `edy itl ,rwxwk oecip yacdy xfril` 'x xaeq ,zeczi iab lr zgpen e` ,dyelza mb `l` ,rwxwl
.ea xvepy
17
cr sc Ð oiyecw
'qezd ,ok` .(my) `ztqeza `zi` oke .rwxwl zxaegnd zxeeka ,(oivwer seqa) yxt `xephxan dicaer iax mle`e
.epzibeqn a"rxd lr xirdy ,my zeipynd lr `"wrx oeilba 're .dyelza xaecny (fl) oihba `xnbd zibeqn egiked
x"fxbd iyecg ;(99 'nr ,'d"n zgiy' xtq seqay) odkd v"xl 'i"zkn mihewl' ;my l`xyi zx`tze a"ixbd iwenp :r"re
.a,cq a"g qibpra
m` oia welig oi` mvra ik – .(m"ayx 're) .'dnewna' – d`neh zlaw oiprl `wec ehwpy dn oaen 'qezd ixacle
dnec `idy itl ,d`neh zlawn – dnewna dpi` m`y exfb d`neh oiprly `l` ,xg` e` df mewna zgpen zxeekd
`aend itk `ly mz epaxn `iad `"ahixde .zlawne d"ca 'qezd k"yenk) ,mda itelg`l iz`e ziaay milk x`yl
xaegnk epi` – ely zigitva oiicr `edy t"r`y ,zxeekd on yacd z` `ived m` hrnn 'dnewna'y `l` ,'qeza epiptl
.(zcgein daygn `ll s`e ,d`neh lawne
y a c z e x r i :extqa uiyaii` ozpedi iax oe`ba ltlty dna 'r – srzqnd lkae 'yacd zxri'n dyxcd xe`a lr
t"re) .jex` letlt – cq a"g qibpra x"fxbd iyecg ;f,i ziriay – oilxa i"xbl 'dpynl xcq yi' xtq ;c yexc a"g
mr ixri izlk`' aezkd yext edfe .ci `-l`eny i"yx 'r ,xkeqd dpw `id 'yacd zxri'y miyxtnd eyxt hytd
.(my x"fxbd iyecga f"ka 'r .`xri – 'sEq' ly mebxz oke .yacd mr dpwd izlk` daig aexn – 'iyac
'x zehiy xe`aae ,rwxwk rwxwl xaegn ly zepeyd zexcbda – dl n"eg – dyn zexb` z"eya dax zekix` d`xe
.minkge xfril`
sca `pipg 'x oa iqei 'x xn`d ,cere ?opaxc ol `niiw `de ,`ziixe`c dai`yc llkn'
,`zixe`cn zlqet – dewnd lka dai`yy ,mz epaxe m"ayx zhiy itl – '?zwelgn zkzn ly
herina mb elqte xaca ewlig `l ,df xepva dewnd leqt – elek oiprly oeiky uxzl did leki
mbe .opaxcn ez`neh xwiry scl dnec epi`e ,`zixe`cn lqet 'oiae`y' oic xwir ixdy ,oiae`y
xenb ilkk ,eraw seqale ewwgy xepiv eze` ly epic `ld ,opaxc – oiae`y min oicy zehiyl
xnel ie`xe – oiyelzk ekezay mine ,ea oiycwne z`hg in ea mi`lnne d`neh lawne ,`zixe`cn
.yelz ilkk epic `di 'oiae`y' oiprl mby
.zwelgn zkzn ly scay g"xa iqei 'x xn`cn ,dipyd `iyewd lr `id ezkinq xwiry `l`
`ld dyw ,xkfpk dpey`xd dl`yd z` uxzz m` mb – cere d"ca m"ayxd fnx dfly d`xpe .'mixe`ae miyecg')
.(zkzn ilka zwelgn
zehiy inekiq
elit` ikd i` .opaxc dai`y ip`ye …opaxc ol `niiw `de ,`ziixe`c dai`yc llkn'
– 'yelza eilr ilk zxez `ki`c mzd ip`y ?inp eraw seqale ewwg
milqety ,dewnl eltpy oibel dyly ly opaxc dxfb lr `ziixaa xaecndy yxt (fq w"aa) i"yx
.eze`
dpi` oibel 'b zxfby ,(`"ahixde c"ixd ,o"anxd k"ke .n"kae o`k mz epax .eh zay i"yx) mipey`x eazke
itle .edelqti `l – mleray oiae`y min lk ea elti elit` – mly dewn la` ,xqg dewna `l`
md ixd ,min oibel 'b xepiv eze`a exar m` okly ,min d`q mirax` dewna oi`yk o`k xaecn df
.eze` oilqete oiae`yk
– minyb in mdilr eaxy mcew ,dewnl dligz eltpy oiae`y oibel dylyy ,mz epax azk cer)
z"x s`y `"ie .ol `niiw ikde ,eilr miwleg miwqetd x`y mle`e .dewnd lk z` dxezdn milqet
18
cr sc Ð oiyecw
.ea xfg
,xepiv eze` jxc min el siqeny xyk dewn lr `l` 'oibel 'b' leqt lr xaecn oi`y m"ayx zhiy
hrn lke ,'liha – `nw `nw' ixdy ,xyk `zixe`cny mbde ,oiae`y mpi`y lr oiae`yd eaxe
'r) .minyb-in aex xiizyp `ly lk elqt minkg ,xykd dewndn wlg zeidl jtdp ,siqedy hrn
.(ep `"g wgvi xkf ;j`idc cere d"c ep w"ixdn z"eya 'r –
.(y"yxe `"yxdn
lhpe d`q ozpy oebka wx e` ,cala oiae`yd eaxa lqtp m` `icdl m"ayxa x`ean `l ,mpn`e
dfly d`xpke) .oiae`y mpi`y minn dewn xeriy aex o`k oi`y cr ,d`ld oke ,lhpe ozp aeye d`q
daxd m`y t"r`y ,m"anxd zhiy `id jke .(yxt `le mixacd mzqy y"r ,dt `"g f"acxd z"eya fnx
(b"qwq `x) j"yd azke .eaexa leqt – 'eke d`q lhpe d`q ozp m` ,elqt `l – dewnd lr oiae`y
`"g c"ei) dyn zexb` z"eya dkldl hwp oke .xaca xingn c"a`xd mby .ef dhiyl yegl yiy
,ciqtd `l r"eyd znizqk lwindy azk (i,`lw) `"efga mle`e .dligzkl yegl (hiw a"ga y"re iw
`ed oecipde ,`"ahixe `"ayx o"anxd zrc oke ,xehde y"`xe y"xe z"xe i"yx zrc efy oeik
drecie .ckw 'iqay miazknae e-a w"q bkw 'iqa my r"re .yxtzp `l milqetd zrce ,opaxc leqta
ztelgzn rpndl `le ,c"a`xd zhiyl yegl `ly ,ycewd ux`a ze`eewnd zpwzda ez`xed
.mind
opaxcn `l` dxezd on leqt epi` – oiae`y minn elek dewnd elit`y ,(o`k 'qeza) i"xd zhiy
`xnbd zpeek efe ,('oirn'c `inec df oi`y ,llk dliah ef oi`y ,envr ilka elahi `ly dxfb)
.'opaxcn – dai`y'
mdil`n e`a minybdyk `wec j` ,df oirk azk (o`k mipey`xa `aene ,ipyd eyexita ,fq w"aa) c"a`xde
.ef dhiyl zlqet – mc` icia dai`y mle` ,milkd jxc dewnl
`l` zlqet dpi` ,eleka elit` ,dai`yy ewqt mlek – r"eyde `"ayxd ,mipe`bd ,m"anxd
.`zixe`cn leqty mixaeqd zrck wqt (my) `"nxd mle` ,(`"xbdaae c b,`x c"ei r"eyh 'r) .opaxcn
.a,c ze`eewn – gny xe`a r"re .miwqeta x`eank ,opaxc e` `zixe`c `wtqk oecl m` ,zewtql – dpin `wtpe)
.(bw a"g ield hay z"eya r"re .zepeyd zehiyl oiae`y min oic ixcba (fk a"ge ep `"g) 'wgvi xkf' xtqa 're
dewnl mi`ad mind lk m` ,ewwg seqale erawa elit` yegl yiy d`xp ,dpexg`d ,ef drcle
i"tr) .`zixe`c leqt oiprl `le ,elwd opaxca wxy o`k exn` `ld ik ,xepiv eze` jxc mixaer
erawy ,dfk 'ilk' jeza dliah oiprl xnege lwe .(anw c"ei ,`pipz – dcedia rcep ;hk cl w"q my `"xbd
,z"eya) `"wrxbde 'dcedia rcep'd – elqt mipexg`d ilecbn dnky – ewwg k"g`e dnc`a dligz
.mixqe`d zrcl yegl yi – mixizn mipexg`d aexy it lr s`e .(f"wq my daeyz igzta `aen .hl
q"yd lr g"xbd iyecga 're .dkynda elit` ae`y eleka leqtl – bv a"ga t"ke .gw `"g c"ei dyn zexb` i"tr)
mipexg`d ewiic oke .xaca lwdl ebdpy bdpnd ayii (gvw) q"zgd oke .ekeza leahl s` xyky ,xehd ixac aeyia
.`k w"q – j"ya rnyn oke .`"nxd oeyln
.oiae`y leqt oiprl ,ewwg seqale erawa xiykdl ,r"eydk `pic xwirl hwepy rnyn (`,clw ;ci ,blw c"ei) `"efgae
,mixiznd miwqetd zhiy mr epzibeq aeyia (bi,hkw my) k"yna 're .ekeza dliah oiprl eixaca yxetn `l j`
la` ,oicd xwirl df lk mle`e .okl mcew xn`pdn dxfg ef ixd
'…oi` `kd …ilk zxez `ki` mzd' exn`yky
.(y"rr .clw b"g ield hay z"eya xingdl hwp oke .mipexg`d ilecb ixacl yegl (`,`nw) azk dyrnl rbepa
`neb la` ,(w"a zibeqa 'r) ,myd iepiy cvn oecl yi f`y ,ilk my xvei wwgdyk `wec df j`)
ynn oipa x`yp `ede ,eny dpyn `l ef `neb ,dewnl epnn mi`a mindy bba dxvepy `nlra
.(hw `"g c"ei n"b`) .dfl yegl oi`e ,ilk `le
(c"kwq my z"ta `aen) 'xteq mzg'de .lwd (el my) `"nxd – mc` ici lr `ly eil`n dyrpd wwge
.xaca xingd
19
dr sc Ð oiyecw
,xyk – erawy xg`l j` ,rwxwa ,scd e` xepivd rawy iptl dyrp wwgdy ote`a `wec la`
epi`y iwte` xepiva mpn` .(b"t oiyecw) x"nbd caln .epzibeq i"tr miwqetd lk zrc `id oky
mewn jxc exari dewnl mi`ad mind lk `ny ,k"g` dzeedzpy `neba s` yegl yi ile` ,rteyn
.my n"b` i"tr – .ae`y elek didi f`e ,leaiwd
c"ei dyn zexb` z"ey ;cw `"g mixyin aaec z"ey ;bk oxd` 'x zpyn z"ey ;`k 'mind zxdh' :el` mipipra r"re
;jli`e aq ,`x c"ei oglyd jexr ;e,e ze`ewn – gny xe` ;ai,`k g"e` ;`k ,mihewl n"eg `"efg ;av a"ge hw gw `"g
.(`l a"a – awri zeldw
fq sc
d`xp (:dq lirle o`k) m"ayxd ixacn – 'zexrne oigiy zexea miza xkn ,xvgd z` xkend'
itl – xead z` xkny ,xvgd z` xken oiae ,xead z` xkn `ly zia xken oia weligd zaiqy
.zial lth epi` j` dlecbd xvgl lth xeady
la` ,aexd lr ,el` zlef xvg oi`e ,xvga zeidl el` ly okxcy iptn – xg` mrh `aen ixi`nae
zxikn llka mizad jezay zexea s` ,df mrhl mby d`xp) .jka miza aex jxc oi` – miza
.(ezxikn llka xea lk aey ,zexea dl yi xvg mzqy oeik ,xvgay zexead wx `le ,xvgd
xvgd la` ,ziad llka xead oi` okle xead on eyinyza welg ziad :xg` mrh azk `"ayxde
.'ecke zendad oiwyne oiqakn mdipyay ,dey oyinyz – xeade
daeyza `"ayxd – 'xvg ly dxie` `l` xkn `l xvgd z` xkend :xne` `"x'
oicke ,ezxikna mze` yxt `ly lk ,mexe wner dpew epi` ,mzq 'xvg' xkendy gikedl jix`d
:eixac jeza azek `ed jke .ziad z` xkend
ixde .mzeqa ,mizad on xzei xvga iepw mexd `diy ,eilr jnqil mewn iz`vn `ly ip` xne`e'
m` :izeax ilr ewcwc xy` lk lre ,df oic lr wcwcl leki dz`y miwecwcd lk xg` apfn ip`
– '`xie` `l` xkn `l' xn`c oizipznc xfril` 'x ly epeyln wcwcz m`e …iptn ilr wcwcz
,mex oeyl `edy 'xie`' jl yi :zeieyx 'a ynyne `ed l`yen 'xie`' oeylc ,epi` df mb
gxetd lcbn' (:eh dbibg) l"f exn`e .xie`a gxtc – (fi,c mixac) 'minya serz xy`' opinbxznck
oiziy 'a :(l"vk) exn`y enk ,iept mewn `edy 'xie`' jl yie ,(.aw n"a) 'xie`d on hlewd' ;'xie`a
xvg ly dagx `l` xkn `l ,xnelk ,mdn epzpynay dfe .miax dl`ne ,'oxie`e od ,exn`y
epiidc – xvg ly `qelin `l` xkn `l :exn` inlyexiae .miza xkn exn`y opaxn iwet`le
.'…dagx
(ck a"ga)
mdl oi`y – 'miinipt miza' – 'miniptd mizae mipevigd miza xkn ,xvgd z` xkend x"z'
,uegl sqep gzt mdl yi elit`y azk mye .`"ahix) .xvgl migeztd mixg` mizal `l` dnvr xvgl gzt
.(ixi`ne c"ixez 're .zeiepga `l` ewlig `le ,oevigd gzta yeniy aexyk s`e ,mixekn
xkn m` ,ef oeyl itly m"ayx k"ynn ehp miyxtnd on dnk – '…`zxc dil xn`c ibilt ik'
xkend' – dpynd ly dheytd zernynd on jtd dfy – ziad z` xkn `ly micen lkd – 'xvg' el
miyecg ;y"yx 'r) .'xvg'a oia '`zxc'a oia `id zwelgnd ,ef oeylly eazk `l` ,'…x v g d z`
.(mixe`ae
20